گروه مطالعاتی لاکانیسم ـ نشر روشنگاه

کتاب‌ها

درسگفتارها

مقاله‌ها

ظاهراً جنون‌آمیز، اما کاملاً موجه: هیستری و اراده معطوف به قدرت

یادداشت لاکانیسم: متن پیش رو «بخش اول» مقاله‌ای از دکتر «متیو گیلدسلیو» است که نخستین بار در سال 2016 در شماره 5 مجله «علوم اجتماعی» به چاپ رسیده است. ترجمه انگلیسی به فارسی این مقاله به عهده «سید محمدرضا میرشاه علی» بوده است. متیو گیلدسلیو[1] دانشکده علوم اجتماعی و رفتاری، دانشگاه کوئینزلند، استرالیا؛[2]  سردبیر علمی: استیو داک [3] خلاصه:  پاتریشیا الیوت[4] در آغاز فصلی درباره هیستری در کتاب «از سلطه تا تحلیل: نظریه‌های جنس در فمینیسم روان‌کاوانه[5]» این جمله نیچه را نقل می‌کند که: «حقیقت‌ها توهم‌هایی هستند که فراموش کرده‌ایم توهم‌اند». این مقاله ارتباط میان هیستری و آثار نیچه را دنبال می‌کند. در این مقاله نشان خواهم شد که چگونه تفسیری لاکانی از هیستری می‌تواند قرائت هایدگر از «اراده معطوف به قدرت» نیچه را روشن‌تر کند و ارزش و اهمیت هیستری برای روان‌کاوی و فلسفه را بهتر توضیح دهد. من نشان خواهم داد که گفتمان هیستری دارای «ارزش بیشتری» نسبت

ادامه مقاله»

سایکوز مالیخولیایی ــ رویکرد لاکانی

یادداشت لاکانیسم: متن پیش رو مقاله‌ای از دکتر «درک هوک» است که نخستین بار در سال 2018 در شماره 28 مجله «دیالوگ‌های روانکاوانه» به چاپ رسیده است. ترجمه انگلیسی به فارسی این مقاله به عهده «سید محمدرضا میرشاه علی» بوده است. سایکوز مالیخولیایی[1] ــ رویکرد لاکانی درک هوک خلاصهاین مقاله با استفاده از منابع مفهومی حاصل از شرح‌های لاکانی در مورد مالیخولیا و رانه مرگ و با ارجاع به خلاصه یک مورد بالینی و فیلم «به ‌سوی طبیعت وحشی[2]»، در پی گشودن راه‌های جدیدی برای اندیشیدن به سایکوز مالیخولیایی است. این مقاله به مجموعه‌ای از درون‌مایه‌های بالینی توجه می‌کند که می‌توان آن‌ها را تحت عنوان مشکلات در “تثبیت نمادین” تقسیم‌بندی کرد: دشواری در پذیرش هدایا، ناتوانی در برقراری روابط صمیمی، اشتیاق به گمنامی/ناپدید شدن، و وضعیت مه‌آلودگی آگاهی/تجربه‌های نزدیکی به مرگ[3]. اگرچه این موضوعات به وضوح با نظریه فروید درباره مالیخولیا مرتبط نیستند، اما در درجه اول نمایانگر حوزه‌های تشخیص

ادامه مقاله»

قفسی که به دنبال پرنده رفت

یادداشت لاکانیسم: متن پیش رو مقاله‌ای از دکتر دیوید راتموکو است که نخستین بار در پاییز 2001 در نشریه THE SYMPTOM منتشر شده است. ترجمه انگلیسی به فارسی این مقاله به عهده «دریا حق‌وردیان» بوده است. «قفسی که به دنبال پرنده رفت» دیوید راتموکو[1] فرایند چندعلتمندی[2] اغلب با صورت‌بندی سمپتوم‌ها[3] تطبیق داده شده است و این انطباق حقیقت دارد. به بیان رسمی، چند‌علتمندی فرایندی است که «بیشتر با شرایط معین می‌شود تا ضرورت» (دیکشنری آکسفورد)، یا به بیان هگل، بهترین گونه در نوع خود است ــ همانطورکه در دال «انسان/مرد(man)» مشاهده می‌شود که هم بر اصلاح ژنریک و هم بر اصلاحی جنسی‌ـ‌خاص دلالت دارد. چند‌علتمندی در روانکاوی «چیزی بیش از یک نیاز یا میل را بیان می‌کند» (دیکشنری آکسفورد)، چند‌علتمندی ادغام آرزوی آگاهانه و ناخودآگاهانه است که به رمزگذاری سمپتوم منتهی می‌شود. لازم به ذکر نیست که سمپتوم به‌مثابه چند‌علتمندی با تمام پراکتیس‌ها و پارادیم‌های ادبی تفسیر عمیقا مرتبط است زیرا تماشگر/سوژه را

ادامه مقاله»

ناخودآگاه، انتقال و تفسیر روانکاو: دیدگاهی لاکانی

یادداشت لاکانیسم: متن پیش رو مقاله ای از دکتر خوان داوید نازیو (یکی از برجسته ترین روانکاوان لاکانی جهان) است و نخستین بار در سال ۲۰۰۹ در نشریه کاوش روانکاوانه به چاپ رسیده است. ترجمه انگلیسی به فارسی این مقاله به عهده رضا پیشکار بوده است. ناخودآگاه، انتقال و تفسیر روانکاو: دیدگاهی لاکانی خوان-داوید نازیو من از اهمیت کار مرتون ام جیل[۱] در عرصه‌ی روانکاوانه (به‌ویژه در کشورهای انگلیسی زبان) آگاه هستم و به‌عنوان یک روانکاو فرانسوی از مشارکت در نشریه کاوش روانکاوانه بسیار مفتخر هستم. به‌رغم مبادلات فرانسوی‌ـ‌آمریکایی در طول چند سال گذشته، پژوهش روانکاوانه در زبان انگلیسی و فرانسوی نسبتاً به میزان کمی برای همدیگر شناخته شده هستند. دلیل این صرفاً فقدان اطلاعات نیست بلکه بعضی اوقات اختلاف در چگونگی اجرا/کاربست روانکاوی و چیستی اهدافش موجب آن می‌شود. به نظر وجود این اختلاف از تفاوتی در ایده پرسش‌های اساسی نشأت می‌گیرد. شیوه‌ی اجرا/کاربست درمان و پرسش‌های خاصی که روانکاو

ادامه مقاله»

زمان منطقی و ژوئیسانس

یادداشت لاکانیسم: متن پیش رو مقاله‌ای از دکتر رابرت ساموئلز است که در سال ۱۹۹۰ در نشریه Newsletter of the Freudian Field به چاپ رسیده است. ترجمه انگلیسی به فارسی این مقاله به عهده «امیررضا حسینی» بوده است. زمان منطقی و ژوئیسانس مایلم آزمایش سال ۱۹۴۵ لاکان را مورد بحث قرار دهم که عنوان فرانسوی آن «Le Temps Logique et l’assertion de certitude anticipee » است. مایلم این عنوان را به «زمان منطقی و دعوی یقین پیشدستی‌شده» [(۱۹۶۶)۱۹۷، (۱۹۸۸)۴] ترجمه کنم. من با ارائه‌ی ساختار اساسی سفسطه‌گری[۱]‌ منطقی‌ای که لاکان توسعه می‌دهد، شروع خواهم کرد. این متن روی چیزی متمرکز است که نظریه‌پردازان بازی مدرن آن را دوراهی زندانی می‌نامند. در این مسئله‌ی خاص سه زندانی در یک زندان هستند و ماموران باید یکی را آزاد کنند. بنابراین آن‌ها تصمیم می‌گیرند تا زندانی‌ها را وارد یک بازی منطقی کنند که آزادی و در نتیجه زندگی زندانیان را در معرض خطر قرار می‌دهد.

ادامه مقاله»

رخداد بدن در روانکاوی

یادداشت لاکانیسم: متن حاضر مقاله‌ای از روانکاو مشهور لاکانی«ژیل کاغوز» (Gil Caroz) است که در کنگره ICLO-NLS سال ۲۰۱۱ ارائه شده است. ترجمه این مقاله یه عهده «امیررضا حسینی» بوده است. به‌منظور فهم چیستی رخداد بدن در روانکاوی ابتدا باید ایده‌ای از چیستی بدن در روانکاوی داشته باشیم. بیایید با ملاحاظاتی درباره‌ی این موضوع شروع کنیم: بدن در روانکاوی چیست؟ اجازه دهید ابتدا بگویم بدنی که در روانکاوی از آن حرف می‌زنیم بدن انسان است. زمانی‌‌که درباره‌ی یک حیوان صحبت می‌کنیم، نه از واژه‌ی بدن بلکه از واژه‌ی «ارگانیسم» استفاده می‌کنیم. ارگانیسم حیوان ماشینی است که طبق برنامه‌ای از پیش‌ تعیین‌ شده عملگری می‌کند، دانشی که غریزه نامیده می‌شود. زمانی‌که یک حیوان گرسنه است، کاری که باید انجام دهد به‌مثابه دانش غریزی ثبت شده و او از این دانش پیروی می‌کند. درباره‌ی خود عمل تولیدمثل، و من عمداً از واژه‌ی جنسیت استفاده نمی‌کنم، حیوان به فرومون‌ها واکنش نشان می‌دهد. (فرومون‌ها

ادامه مقاله»